California Institute of Technology’den Markus Meister ve ekibinin Neuron dergisinde yayımladığı yeni bir çalışmaya göre insan beyni, düşündüğümüz kadar hızlı değil. Daha doğrusu, düşündüğümüzü düşündüğümüz kadar hızlı değil.
Araştırmaya göre insan beyni düşünürken saniyede 10 bit hız yapıyor. Yani aslında beyin hızımız, bir USB bellek bile değil, disket kıvamında. Karşılaştırma için: Ortalama bir Wi-Fi bağlantısı saniyede 260 milyon bit indiriyor. Yani beynimiz, evdeki modeminize kafa tutmayı bırakın, telefonda WhatsApp açmaya bile yetmiyor.
Ama haksızlık etmeyelim; duyularımız turbo modda çalışıyor. Bir saniyede gözlerimiz tek başına 1,6 milyar bit veri işliyor. Yani aslında görüyoruz, duyuyoruz, hissediyoruz… ama düşünme kısmında beyin bir çay koyup gelmeye karar veriyor.
Örneğin, hızlı daktilocular dakikada 120 kelime yazıyor ama bu hız bile saniyede 10 bit’in üstüne çıkmıyor. Rubik Küp ustaları gözlerini kapatıp küp çözdüğünde bile düşünme hızı 12 biti geçmiyor. Yani “dahi” dediğimiz insanlar bile aslında ortalama bir Wi-Fi’den 20 milyon kat yavaş.
Peki neden böyle? Evrim diyor ki: “Kardeşim, senin ataların ormanda koşarken saniyede 10 bit yeterliydi. Aslanı gör, kaç. Muzu gör, ye. Bu kadar.” Dijital dünyada işler hızlandı ama beynimiz hâlâ taş devri sürümünde çalışıyor.
Araştırmaya dahil olmayan ama evrimsel kısmıyla ilgili görüş belirten Cold Spring Harbor Laboratory’den Tony Zador ise doğanın bilinçli düşüncelerimize hız limiti koyduğunu söylüyor: “Niye böyle oldu bilmiyoruz, ama muhtemelen evrimsel geçmişimizle ilgili.”
Bilim insanlarının bir başka ortak tespiti de şu: Çoklu görev yapmaya çalıştığımızda aslında aynı anda iki işi yürütmüyoruz; sadece birinden diğerine ışık hızıyla (pardon, kaplumbağa hızıyla) geçiyoruz. Yani multitasking dediğimiz şey, beynimizin “Alt-Tab” yapmasından ibaret.
